<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="95960" NadgradivoID="2489" NRID="27679524" OceID="0" DomainUrl="https://dk.um.si/" IzpisPolniUrl="https://dk.um.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=95960" StOgledov="348" StPrenosov="9" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-10-01 18:55:53" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/DKUM-95960">20.500.12556/DKUM-95960</PID>
  <Naslov>Eexplaining 3D semantic segmentation through generative AI-based counterfactuals</Naslov>
  <Podnaslov></Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Interpreting the predictions of deep learning models on 3D point cloud data is an important challenge for safety-critical domains such as autonomous driving, robotics and geospatial analysis. Existing counterfactual explainability methods often struggle with the sparsity and unordered nature of 3D point clouds. To address this, we introduce a generative framework for counterfactual explanations in 3D semantic segmentation models. Our approach leverages autoencoder-based latent representations, combined with UMAP embeddings and Delaunay triangulation, to construct a graph that enables geodesic path search between semantic classes. Candidate counterfactuals are generated by interpolating latent vectors along these paths and decoding into plausible point clouds, while semantic plausibility is guided by the predictions of a 3D semantic segmentation model. We evaluate the framework on ShapeNet objects, demonstrating that semantically related classes yield realistic counterfactuals with minimal geometric change, whereas unrelated classes expose sharp decision boundaries and reduced plausibility. Quantitative results confirm that the method balances defined interpretability metrics, producing counterfactuals that are both interpretable and geometrically consistent. Overall, our work demonstrates that generative counterfactuals in latent space provide a promising alternative to input-level perturbations.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>3D point cloud</Beseda>
    <Beseda>explainable artificial intelligence</Beseda>
    <Beseda>counterfactual analysis</Beseda>
    <Beseda>generative AI</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>razložljiva umetna inteligenca</Beseda>
    <Beseda>generativna umetna inteligenca</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik>John Wiley &amp; Sons Ltd.</Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave>https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/exsy.70163</Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice>© 2025 The Author(s)</AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2025-11-14 12:09:26</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2025-11-14 12:09:26</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2025-11-15 03:10:18</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2025</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba></Opomba>
  <StStrani>32 str.</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>iss. 12, [article no.] e-70163</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 42</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2025</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>2025-09-08</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>2025-10-24</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>2025-11-11</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://dk.um.si/teme/dkumDev2/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="96458" Ime="Dzemail" Priimek="Rozajac" AltIme="Dž Rožajac" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="455387395" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="29392" Ime="Niko" Priimek="Lukač" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="192394595" Afiliacija="" ArrsID="33709" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="96465" Ime="Stefan" Priimek="Schweng" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="455390211" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="96462" Ime="Christoph" Priimek="Gollob" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="455389443" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="96463" Ime="Arne" Priimek="Nothdurft" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="455389699" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="96464" Ime="Karl" Priimek="Stampfer" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="56627811" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92403" Ime="Javier" Priimek="Del Ser" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="304189795" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="100957" Ime="Andreas" Priimek="Holzinger" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="336191587" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">004.8</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/257158915">257158915</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1111/exsy.70163">10.1111/exsy.70163</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">1468-0394</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Relacije>
  </Relacije>
  <VerzijeGradiva>
  </VerzijeGradiva>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="200659" DatotekaNRID="14465510" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.gif" IkonaFormataPolniUrl="https://dk.um.si/teme/dkumDev2/img/fileTypes/pdf.gif" VelikostDatoteke="28461258" VelikostDatotekeKratko="27,14 MB" DatumVstavljanja="2025-11-14 12:11:36" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv>Expert_Systems_-_2025_-_Rozajac_-_Explaining_3D_Semantic_Segmentation_Through_Generative_AI‐Based_Counterfactuals.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>Expert_Systems_-_2025_-_Rozajac_-_Explaining_3D_Semantic_Segmentation_Through_Generative_AI‐Based_Counterfactuals.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>632F7495066012875B828A0201F916EE</MD5>
      <SHA256>484a049b40e62fe1384cf848365c57f7e606ee8b104047deb22aca56f872155c</SHA256>
      <UUID>af575988-c14a-11f0-8eaa-00155d000105</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://dk.um.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=200659</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="101250"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="3" Kratica="FERI" ZavodEvsID="0000080" Logo="FERI_logo.gif" LogoPolniUrl="https://dk.um.si/teme/dkumDev2/img/logo/FERI_logo.gif">Fakulteta za elektrotehniko, računalništvo in informatiko</Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
